ช่วงเดือนสิงหาคมที่ผ่านมา การอัปเดต Patch Tuesday ของ Windows 11 24H2 (KB5063878) กลายเป็นหนึ่งในแพตช์ที่ผู้ใช้บ่นกันมากที่สุด เพราะนอกจากจะเจอปัญหาเรื่องการสตรีม NDI OBS และตัวติดตั้ง Windows ทำงานผิดพลาดแล้ว ยังมีผู้ใช้จำนวนหนึ่งพบว่า SSD แบบ NVMe ของตัวเองเกิดอาการ “หายไปจากระบบ” หรือถึงขั้นข้อมูลเสียหายเมื่อทำการย้ายไฟล์ขนาดใหญ่
แรกเริ่มบริษัท Phison ซึ่งเป็นผู้ผลิตคอนโทรลเลอร์ SSD ได้ออกมาระบุว่า กำลังตรวจสอบปัญหา แต่หลังทดสอบไปกว่า 4,500 ชั่วโมง ก็ไม่สามารถทำให้เกิดอาการผิดปกติแบบที่ผู้ใช้รายงานได้ เช่นเดียวกับ Microsoft ที่ออกมายืนยันว่าไม่พบความเชื่อมโยงระหว่างแพตช์ KB5063878 กับความเสียหายของ SSD
อย่างไรก็ตาม ยังมีผู้ใช้หลายคนโพสต์ตามโซเชียลว่าอาการนี้เกิดขึ้นจริง ทำให้หลายฝ่ายสงสัยว่าอาจมีบางอย่างที่การทดสอบของ Phison และ Microsoft มองข้ามไป
คำตอบที่แท้จริงจากกลุ่มนัก DIY
ในที่สุดคำอธิบายที่น่าเชื่อถือก็ถูกเปิดเผย โดยกลุ่ม Facebook ชาวจีนชื่อ PCDIY! ระบุว่า ปัญหานี้อาจเกิดจาก เฟิร์มแวร์เวอร์ชันทดลอง (engineering firmware) ของ SSD ซึ่งไม่ใช่เวอร์ชันที่ใช้ขายจริงในท้องตลาด
Rose Lee แอดมินของกลุ่มและผู้ทำการทดสอบ อ้างว่า Phison เองก็สามารถยืนยันในห้องแล็บได้ว่า เฟิร์มแวร์แบบทดลองนี้อาจทำงานผิดพลาดเมื่อเจอกับการอัปเดต Windows 11 ล่าสุด และเป็นสาเหตุให้ SSD บางตัว “พังหรือหายไป”
สรุปก็คือ หากซื้อ SSD จากร้านค้าปลีกทั่วไปที่ใช้ เฟิร์มแวร์ตัวจริง (final firmware) จะไม่เจอปัญหานี้ เพราะผู้ผลิตได้ทดสอบและรับรองแล้วว่าปลอดภัย มีเพียง SSD ที่ยังใช้เฟิร์มแวร์ทดสอบเท่านั้นที่เสี่ยง
ผู้ใช้ควรทำอย่างไร
- ตรวจสอบเฟิร์มแวร์ SSD – หากไม่มั่นใจว่า SSD ของคุณใช้เฟิร์มแวร์เวอร์ชันใด แนะนำให้อัปเดตเฟิร์มแวร์ใหม่ล่าสุดจากเว็บไซต์ผู้ผลิต
- สำรองข้อมูลก่อนเสมอ – การอัปเดตเฟิร์มแวร์มีความเสี่ยง ควรสำรองข้อมูลไว้ล่วงหน้าเพื่อความปลอดภัย
- หากเจออาการช้าลง – Phison ระบุว่าส่วนหนึ่งเกิดจาก SLC Cache เต็ม เมื่อทำการโอนถ่ายข้อมูลจำนวนมาก วิธีแก้คือใช้ฟังก์ชัน Secure Erase (การฟอร์แมตธรรมดาของ Windows ไม่เพียงพอ)
บทสรุป
จากที่หลายฝ่ายกังวลว่าการอัปเดต Windows 11 อาจทำให้ SSD พังหรือข้อมูลเสียหาย ตอนนี้มีคำอธิบายที่ชัดเจนขึ้นแล้วว่า ไม่ได้เกิดจากแพตช์ KB5063878 โดยตรง แต่มีความเกี่ยวข้องกับ เฟิร์มแวร์ทดสอบที่ยังไม่เสร็จสมบูรณ์ ที่อาจหลุดมาอยู่ในบางเครื่อง
ดังนั้นผู้ใช้ทั่วไปที่ซื้อ SSD ตามปกติจากร้านค้าหรือแบรนด์ดัง ไม่จำเป็นต้องกังวล แต่หากใครพบอาการผิดปกติจริง ๆ การอัปเดตเฟิร์มแวร์ SSD คือตัวเลือกแรกที่ควรทำ
ที่มา: Neowin
